Jeugdzorg

Laatst bijgewerkt op: 07-5-2012

U kunt terecht bij de jeugdzorg als het niet goed gaat met uw kind. In de Wet op de jeugdzorg is vastgelegd dat kinderen die hulp nodig hebben, deze ook moeten krijgen.

Organisatie van de jeugdzorg

Provincies

De provincie is verantwoordelijk voor alles wat het Bureau Jeugdzorg doet en daarmee ook voor uw aanspraak op het recht op jeugdzorg. Ook moet de provincie ervoor zorgen dat de samenwerking tussen alle betrokkenen bij jeugdzorg goed verloopt.

Bureau jeugdzorg

Het Bureau Jeugdzorg is de toegangspoort tot de jeugdhulpverlening. In iedere provincie is een bureau. Van hieruit wordt beslist welke zorg nodig is voor een kind of gezin. Het Bureau Jeugdzorg is een paraplu waaronder bijna alles valt wat met jeugdzorg te maken heeft. Zoals:

• het melden van kindermishandeling
• vrijwillige jeugdhulpverlening
• gezinsvoogdij
• jeugdgezondheidszorg
• de kindertelefoon
• de jeugdreclassering (o.a. voor het begeleiden van taakstraffen)
• kinderbeschermingsmaatregelen en voor plaatsingen in justitiële inrichtingen

Kinderen, ouders, stiefouders en iedereen die een kind opvoedt kunnen bij problemen contact opnemen met het Bureau Jeugdzorg. Het bureau is 24 uur per dag bereikbaar.

Gemeenten

De gemeente zorgt voor het lokale jeugdbeleid. Dat wil zeggen dat zij bijvoorbeeld plannen maakt om voortijdig schoolverlaten te voorkomen, voldoende speelmogelijkheden voor kinderen creëert en goede informatie geeft aan ouders en kinderen over jeugdzorg, maatschappelijk werk en jeugdgezondheidszorg.

Centra voor jeugd en gezin (CJG)

Sinds 2011 moet iedere gemeente tenminste één centrum voor Jeugd en Gezin hebben opgericht, waar u met al uw vragen over opvoeding en jeugdhulpverlening terecht kan.

Raad voor de kinderbescherming en de kinderrechter

Meldingen van kindermishandeling komen binnen bij het Bureau Jeugdzorg, die deze doorgeeft aan de Raad voor de kinderbescherming. De raad doet dan onderzoek naar de situatie en maakt een rapportage met een advies voor de kinderrechter. De kinderrechter kan een kinderbeschermingsmaatregel opleggen.

De procedure

Indicatie

Jeugdzorg is er voor kinderen en jongeren tot 18 jaar. Zo nodig kan de zorg doorgaan tot 23 jaar. Als u zich zorgen maakt om uw kind kunt u een afspraak maken met het Bureau Jeugdzorg. Na een aantal gesprekken met u en uw gezin, krijgt u van het bureau een indicatiebesluit. Daarin staat welke zorg nodig is voor uw gezin. Dat kan gaan over opvoeding, verzorging, diagnosestelling, opvang of verblijf van een kind in een jeugdzorginstelling. Het Bureau Jeugdzorg kan u doorverwijzen naar een instelling voor meer gespecialiseerde hulp. Alleen in crisissituaties kan het bureau hulp geven zonder indicatiebesluit.

Als u twijfelt aan het indicatiebesluit, kunt u om een second opinion vragen. Iemand anders kijkt dan opnieuw naar het besluit. Het Bureau Jeugdzorg legt dan het besluit voor aan een onafhankelijke deskundige. U bent niet verplicht om het besluit van het Bureau Jeugdzorg te accepteren. Maar bedenkt u zich goed voordat u besluit om niet mee te werken met jeugdzorg, want de jeugdzorginstelling kan dan niet met u verder.

Naleving indicatiebesluit

Als jeugdzorg een indicatiebesluit genomen heeft, dan moet de zorg die u met deze indicatie is toegezegd ook daadwerkelijk aangeboden worden. Als de naleving van het indicatiebesluit uitblijft dan kunt u dit afdwingen bij de rechter.
Gebruik ons: Stappenplan Afdwingen naleving indicatiebesluit

Hulpverleningsplan

De instelling waarnaar u bent doorverwezen, moet een hulpverleningsplan opstellen. Het Bureau Jeugdzorg moet samen met u het hulpverleningsplan nalezen. Als het plan te kort schiet, moet Bureau Jeugdzorg dat laten weten aan de instelling die het plan heeft opgesteld.

Gezinscoach

De huisarts, de gezinsvoogd, de logopediste, de bijlesleraar op school, de sociale vaardighedencursus, de raadsmedewerker, uw advocaat, de deurwaarder, de kinderarts, de psycholoog... Voor u het weet spreekt u wekelijks meer dan tien hulpverleners of instanties. Als die allemaal hun eigen plan maken, is het einde zoek. Het Bureau Jeugdzorg kan in het indicatiebesluit een gezinscoach toewijzen. Dit is een van de hulpverleners die u al kent. Deze krijgt de extra taak om overzicht te houden. De gezinscoach stemt alles wat de verschillende hulpverleners voor uw gezin doen op elkaar af. De coach kijkt niet alleen naar de opvoedingsproblemen met uw kind, maar bijvoorbeeld ook naar schulden of verslavingsproblemen. Alle hulpverleners moeten met de gezinscoach samenwerken. Zo kunnen alle hulpverleningsplannen op elkaar worden afgestemd.

Let op: U kunt zelf aangeven wie u als gezinscoach wilt. De gezinscoach is onafhankelijk en werkt niet in opdracht van het Bureau Jeugdzorg. U hoeft niet akkoord te gaan met de gezinscoach die u krijgt. Het is belangrijk dat u vertrouwen heeft in de gezinscoach en er goed mee kan samenwerken. Is dit niet zo, meld dan aan Bureau Jeugdzorg wie u wel wilt als gezinscoach.

Kinderbeschermingsmaatregel

Als u het besluit van Bureau Jeugdzorg niet accepteert, kan het bureau vervolgens wel besluiten om een melding te doen bij de raad voor de kinderbescherming. Deze onderzoekt de situatie en brengt hierover een rapport uit met een advies aan de kinderrechter.

Let op: Voordat het rapport van de Raad voor de Kinderbescherming naar de rechter gaat, mag u het eerst inzien. Ook kunt u schriftelijk aangeven of er fouten in staan. Ook uw opmerkingen gaan mee naar de rechter.

De rechter bepaalt vervolgens of uw kind hulp nodig heeft en zoja welke hulp uw kind krijgt. Daar moet u mee instemmen. U kunt als ouder dus niet meer kiezen of u hieraan wilt meewerken. Er zijn vier maatregelen van kinderbescherming.

1. Ondertoezichtstelling
   U krijgt voor een jaar een gezinsvoogd toegewezen van Bureau Jeugdzorg. Deze maatregel kan ieder jaar verlengd worden. Bureau jeugdzorg moet rekening houden met uw culturele achtergrond en uw levensovertuiging. Kunt u niet overweg met de gezinsvoogd, vraagt u dan, zonodig schriftelijk, om een ander.
2. Uithuisplaatsing
   Uithuisplaatsing betekent dat een kind niet meer thuis kan wonen en naar een instelling gaat of in een pleeggezin wordt geplaatst.
3. Ontheffing ouderlijk gezag
   Als u zelf aangeeft dat u (tijdelijk) niet in staat bent om voor uw kind te zorgen, kan de rechter u ontheffen van uw ouderlijk gezag. Let op: na ontheffing moet u wel blijven meebetalen aan de kosten voor uw kind.
4. Ontzetting ouderlijk gezag
   De rechter beslist dat al uw verantwoordelijkheden ten aanzien van uw kind worden stopgezet. Het Bureau Jeugdzorg krijgt de voogdij over uw kind. Deze maatregel kan niet door u zelf worden aangevraagd, maar door de raad voor de kinderbescherming, een pleeggezin of de officier van justitie.

Gesloten Jeugdzorg of Jeugdzorgplus

Als een jongere ernstige gedragsproblemen heeft en een gevaar voor zichzelf of anderen vormt dan kan jeugdzorgplus van toepassing zijn. Dit betekent dat een jongere met ernstige gedragsproblemen gedwongen wordt opgenomen in een gesloten instelling voor jeugdzorg. De kinderrechter moet hierover beslissen en laat zich adviseren door een gedragswetenschapper. Deze vorm van jeugdzorg is bedoeld voor bijvoorbeeld jongeren die agressief zijn of voor meisjes die beschermd moeten worden tegen loverboys. De behandeling in een gesloten zetting is in het belang van de jongere zelf. Er is geen sprake van straf.

Inspectie jeugdzorg

De Inspectie jeugdzorg houdt toezicht op de uitvoering van de Wet op de jeugdzorg, de kwaliteit van de zorg en op de Raad voor de kinderbescherming. Zij gaat bij instellingen langs ter controle. Heeft u een klacht over de jeugdzorginstelling waar uw kind verblijft en u heeft u deze klacht ingediend bij de klachtencommissie, dan kunt u overwegen om de inspectie hiervan op de hoogte te stellen. Dit kunt u doen door een kopie van de klacht toe te sturen. De inspectie behandelt geen individuele klachten, maar het kan soms goed zijn om de inspectie wel op de hoogte stellen van uw klacht.

Klachten

Als u niet tevreden bent over de hulpverlening aan uw kind, kunt u een klacht indienen. Iedere jeugdzorginstelling of Bureau Jeugdzorg heeft een klachtenregeling en een onafhankelijke klachtencommissie. Onafhankelijk betekent dat geen van de leden van deze commissie werkt bij de jeugdzorginstelling of het Bureau Jeugdzorg waar u over klaagt. Over de klachtregeling moet u door de instantie waar u over klaagt geïnformeerd worden. De uitspraken en de maatregelen die zijn voorgesteld moeten ieder jaar in een 'klachtenjaarverslag' worden gepubliceerd.

Als cliënt kunt u een beroep doen op een onafhankelijke vertrouwenspersoon. Deze kan een luisterend oor bieden, helpen bij het oplossen van een probleem of klacht en helpen bij het formuleren van de klacht en het doorlopen van de klachtenprocedure. De vertrouwenspersoon kunt u onder andere vinden bij het Advies- en Klachtenbureau Jeugdzorg.

Niet iedereen kan een klacht indienen. Alleen het kind zelf of mensen die heel dicht betrokken zijn bij het kind kunnen dat doen. Dat zijn de ouders, stiefouders en degene die de jongere opvoedt en bij wie hij of zij woont. Wilt u een klacht indienen en heeft u daarbij hulp nodig? Neem dan contact op met het Advies- en Klachtenbureau Jeugdzorg. Daar kunt u ook tips vinden over hoe u een klachtenbrief kunt formuleren.

Om uw klacht zelf op te lossen kunt u gebruik maken van ons: Stappenplan klacht over jeugdzorginstelling of Bureau Jeugdzorg

Bezwaar en beroep

Bent u het niet eens met een besluit van Bureau Jeugdzorg of moet u langer dan de geldende termijn wachten op een besluit, dan kunt u bezwaar indienen bij het Bureau Jeugdzorg. Als het Bureau Jeugdzorg op basis van uw bezwaarschrift het besluit niet herziet, en u blijft bij uw standpunt dat u het niet eens bent met het besluit dan kunt u in beroep gaan bij de kinderrechter.

Gebruik ons: Stappenplan Bezwaar en beroep Bureau jeugdzorg